Aura Herbals - polski producent suplementów diety Prosto dla zdrowia
1280x200_baner-IZ_AH_cta-od 400x200_baner-IZ_AH_cta-od

Blog Aura Herbals

Zdrowie i suplementacja

Jakie są typy kolagenu w organizmie?

autor: Zosia Winczewska

Kolagen to kolagen, prawda? A czy wiesz, że istnieje… 29 typów kolagenu? W tym artykule wyjaśnię Ci, co zrobić z tą wiedzą i jaki typ kolagenu wybrać dla siebie.

Ile jest typów kolagenów?

Literatura naukowa wskazuje, że w ludzkim organizmie występuje 29 typów kolagenu. Różnią się budową, funkcją, występowaniem i dystrybucją. Najpowszechniej występujące typy kolagenu to kolagen typu I, II i III.

Kolagen jest podstawowym białkiem tkanki łącznej stanowiącym swoisty cement dla różnych komórek i tkanek, jednak w zależności od położenia w organizmie może różnić się nieco strukturą przestrzenną.

Choć kolagen kojarzy się ze skórą i wspieraniem jej kondycji, odgrywa także ochronną rolę dla narządów wewnętrznych, wspiera układ odpornościowy, zmniejszając przenikanie drobnoustrojów, stanowi też budulec dla naczyń krwionośnych, chrząstek, zębów czy kości.

Jakie są typy kolagenu?

Najczęściej spotykane typy kolagenu w suplementach diety to typ I, II i III z powodu ich największego rozpowszechnienia w organizmie.

Kolagen typu I stanowi nawet 90% kolagenu w całym organizmie, występuje przede wszystkim w skórze, ścięgnach, więzadłach i kościach. Jest swoistym „rusztowaniem” dla kości, które następnie jest mineralizowany przez różne pierwiastki, zapewniając dużą wytrzymałość przy jednocześnie lekkiej, sprzyjającej mobilności i prędkości poruszania.

Kolagen typu II najliczniej występuje w chrząstce stawowej. Odpowiada za wytrzymałość, elastyczność, a także zdolność do wytrzymywania tarcia i nacisków podczas ruchu.

Kolagen typu III znajduje się w naczyniach krwionośnych, w tym tętnicach, mięśniach, organach wewnętrznych; często występuje razem z typem I kolagenu np. w skórze stanowiąc 5–20% jej zawartości.

Pozostałe typy kolagenu nie są tak liczne, ale znaleźć je można w tkance tłuszczowej, kościach, rogówce oka czy ścięgnach.

Typy kolagenu – tabela

Typ kolagenu Zawartość w organizmie Gdzie występuje? Za co odpowiada?
Kolagen typu I 90% skóra, więzadła, ścięgna, kości nadaje sprężystości i wytrzymałości tkankom
Kolagen typu II nawet 90% całkowitego kolagenu w chrząstce stawowej chrząstka stawowa zapewnia integralność mechaniczną chrząstki stawowej
Kolagen typu III 5–20% skóra, mięśnie, narządy wewnętrzne amortyzacja dla narządów wewnętrznych, skóry, mięśni

Który kolagen jest najlepszy dla Ciebie?

Najlepszy kolagen cechuje odpowiednia forma, jakość surowca i porcja dzienna. Na rynku dostępne są preparaty zawierające typ I, II i III kolagenu, co jest związane z ich występowaniem w skórze czy chrząstce stawowej. Suplementacja kolagenem jest najczęściej włączana w celu anti-aging, nawilżenia i wygładzenia skóry czy wspierania kondycji stawów.

Źródło, porcja dzienna i wielkość cząsteczki

Na rynku są dostępne suplementy diety zawierające:

  • kolagen rybi (kolagen morski, kolagen norweski lub marine collagen),
  • kolagen wołowy (kolagen bydlęcy),
  • kolagen wieprzowy,
  • kolagen drobiowy.

Kolagen rybi może być bardziej biodostępny w porównaniu z kolagenem wołowym lub wieprzowym i ma wyższą zdolność wchłaniania do organizmu – nawet do 1,5 razy skuteczniej. Może to wynikać z tego, że struktura kolagenu rybiego budową przypomina kolagen ludzki.

Badania pokazują, że w kontekście zdrowia skóry optymalną porcją wydaje się być od 2,5 g do 5 g kolagenu dziennie. Ważne zatem, aby nie przyjmować kolagenu w niższych porcjach, a także zachować ciągłość i regularność suplementacji przez minimum 8 tygodni.

Jeśli chodzi o wielkość cząsteczek, to największe korzyści płyną z kolagenu hydrolizowanego. Proces hydrolizy jest łatwy do zobrazowania: cząsteczki kolagenu podczas hydrolizy zostają rozbite na jeszcze mniejsze cząsteczki, które szybciej i efektywniej przenikają barierę jelitową i lepiej wchłaniają się do krwiobiegu.

Wielkość cząsteczek określana jest przez daltony (Da). Za cząstki o mniejszej masie uznaje się te poniżej 3000 Da, aczkolwiek wydaje się, że im mniejsza cząstka, tym lepsza biodostępność.

Jeśli zależy Ci na efektywnej suplementacji, warto rozważyć kolagen do picia – płynny kolagen przyswaja się szybciej niż kolagen w kapsułkach.

Zobacz też:

FAQ

Jaki typ kolagenu znajduje się w stawach?

W stawach znajduje się głównie typ II kolagenu, ale w mniejszych ilościach także IX, X i XI. Suplementacja dla wsparcia stawów zwykle skupia się na dostarczeniu typu II kolagenu. Wyniki badań sugerują także, że aktywność fizyczna może pomóc dotrzeć kolagenowi m.in. do stawów (ruch poprawia ich ukrwienie), warto więc rozważyć jego suplementację około 1 godzinę przed planowanym treningiem.

Jaki typ kolagenu znajduje się w skórze?

W skórze znajduje się przede wszystkim kolagen typu I i w mniejszym stopniu kolagen typu III. Z tego powodu w preparatach kolagenowych wspierających kondycję skóry znajdziemy przede wszystkim te typy. Warto także wybierać preparaty kolagenu wzbogacone w witaminę C, witaminę E czy koenzym Q10, które podawane razem mogą wzmacniać efekty redukcji zmarszczek i nawilżenia skóry.

Czym się różni kolagen typu 1 i 2?

Te typy kolagenu mogą różnić się strukturą przestrzenną ze względu na fakt, że występują w różnych częściach organizmu i pełnią nieco inne funkcje. Kolagen typu I występuje przede wszystkim w skórze, z kolei typ II w chrząstce stawowej.

Czy typ kolagenu ma znaczenie w suplementacji?

Dotychczasowy stan wiedzy pozwala stwierdzić, że organizm rozkłada białko kolagenowe niezależnie od rodzaju na peptydy lub aminokwasy, które „motywują” fibroblasty w komórkach do produkcji własnego kolagenu w miejscach, gdzie jest taka potrzeba. Z uwagi na największe rozpowszechnienie kolagenu I i III w skórze, a typu II w chrząstce są one najczęściej wykorzystywane w suplementach diety. Kluczowe, żeby zwrócić uwagę jakość spożywanego kolagenu, w tym porcję dzienną oraz czy jest w postaci hydrolizowanej.

Czy rodzaj kolagenu ma znaczenie?

Dotychczas przeprowadzone badania z użyciem kolagenu obejmowały zarówno kolagen pochodzenia wołowego, jak i rybiego. Wydaje się, że wszystkie te postaci niosą zbliżoną skuteczność kliniczną. Jednak niektóre dane sugerują, że kolagen pochodzenia rybiego ze względu na zbliżoną homologię do kolagenu człowieka może być lepiej przyswajalny. Ponadto wydaje się być bardziej ekologicznym źródłem kolagenu, mniej obciążającym środowisko naturalne. Jeśli zastanawiamy się nad wyborem kolagenu, ważne, aby kierować się powyższymi aspektami środowiskowymi, ale także zwrócić uwagę na porcję w saszetce oraz czy kolagen jest hydrolizowany, o małych, lepiej przyswajalnych cząsteczkach.

Bibliografia

  1. Bielajew, B.J., Hu, J.C. & Athanasiou, K.A. Collagen: quantification, biomechanics and role of minor subtypes in cartilage. Nat Rev Mater 5, 730–747 (2020). https://doi.org/10.1038/s41578-020-0213-1
  2. Campos LD, Santos Junior VA, Pimentel JD, Carregã GLF, Cazarin CBB. Collagen supplementation in skin and orthopedic diseases: A review of the literature. Heliyon. 2023 Mar 28;9(4):e14961. doi: 10.1016/j.heliyon.2023.e14961. PMID: 37064452; PMCID: PMC10102402.
  3. Choi FD, Sung CT, Juhasz ML, Mesinkovsk NA. Oral Collagen Supplementation: A Systematic Review of Dermatological Applications. J Drugs Dermatol. 2019 Jan 1;18(1):9-16. PMID: 30681787.
  4. Jafari H, Lista A, Siekapen MM, Ghaffari-Bohlouli P, Nie L, Alimoradi H, Shavandi A. Fish Collagen: Extraction, Characterization, and Applications for Biomaterials Engineering. Polymers (Basel). 2020 Sep 28;12(10):2230. doi: 10.3390/polym12102230. PMID: 32998331; PMCID: PMC7601392.
  5. de Miranda RB, Weimer P, Rossi RC. Effects of hydrolyzed collagen supplementation on skin aging: a systematic review and meta-analysis. Int J Dermatol. 2021 Dec;60(12):1449-1461. doi: 10.1111/ijd.15518. Epub 2021 Mar 20. PMID: 33742704.
  6. Nowicka-Zuchowska A., Zuchowski A., Kolagen – rola w organizmie i skutki niedoboru, Lek w Polsce, VOL 29 NR 11/12’19 (342/343), https://open.icm.edu.pl/server/api/core/bitstreams/31e30492-c808-470f-908f-70eb8a659c12/content
  7. Rustad AM, Nickles MA, McKenney JE, Bilimoria SN, Lio PA. Myths and media in oral collagen supplementation for the skin, nails, and hair: A review. J Cosmet Dermatol. 2022 Feb;21(2):438-443. doi: 10.1111/jocd.14567. Epub 2021 Oct 25. PMID: 34694676.

Materiał ma charakter edukacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej.

Materiał opisuje substancje i ich możliwe zastosowania na podstawie ogólnodostępnych publikacji, badań i materiałów znalezionych w internecie, prasie oraz książkach. Materiał nie jest opisem suplementu diety ani żadnego innego produktu zawierającego w/w składniki.

W przypadku stosowania suplementów diety pamiętaj, by nie przekraczać zalecanej dziennej porcji,i że nie mogą być one stosowane jako substytut zróżnicowanej diety. Pamiętaj, że bardzo ważny i zalecany jest zrównoważony sposób żywienia i zdrowy tryb życia.

Każdy suplement diety przechowuj w miejscu niedostępnym dla małych dzieci.

Subskrybuj
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments
newsletter2

Newsletter

Zapisz się na nasz newsletter i pobierz bezpłatnego e-booka, z którego dowiesz się, jak w prosty sposób możesz wesprzeć swoje zdrowie i Twoich bliskich!