Inozytol na odchudzanie – czy pomaga? Dietetyczka wyjaśnia działanie
Inozytol nie jest „spalaczem tłuszczu”, ale może pośrednio wspomagać odchudzanie. Działa na poziomie komórkowym: poprawia wrażliwość na insulinę, reguluje poziom cukru we krwi oraz zmniejsza apetyt i napady wilczego głodu.
Inozytol jest suplementem diety, po który sięga coraz więcej kobiet. O ile nie ma on pośredniego działania na redukcję masy ciała, to regulując glikemię, może zmniejszać napady głodu, co przekłada się na szybsze tempo redukcji. Inozytol ma bardzo dobrze udokumentowane działanie u kobiet z PMOS oraz insulinoopornością, dlatego w szczególności jest zalecany w tych grupach. Warto pamiętać, że suplementacja nie zastąpi dobrze zbilansowanej diety z deficytem kalorycznym, która jest podstawą redukcji nadmiernej masy ciała.
Jak inozytol wspomaga odchudzanie?
Inozytol, a dokładnie mio-inozytol, czyli jego najczęściej stosowana w suplementach diety forma nie powoduje redukcji tkanki tłuszczowej, ale regulując poziom glikemii i poprawiając funkcjonowanie układu hormonalnego, może wspierać proces odchudzania. W szczególności jest zalecany u osób z insulinoopornością, PMOS (dawniej PCOS) oraz zespołem metabolicznym.
W jaki sposób inozytol może wspomagać utratę masy ciała?
Stabilizuje glikemię
Inozytol poprawia wrażliwość tkanek na insulinę, co pozwala lepiej kontrolować stężenie glukozy we krwi. Jego regularna suplementacja ogranicza wahania glikemii po posiłkach, co z kolei przekłada się na mniejszą ochotę na wysokokaloryczne jedzenie.
Inozytol jest polecany osobom z insulinoopornością, ale największą skuteczność wykazuje u kobiet z wielogruczołowym zespołem metaboliczno-jajnikowym (PMOS), znanym wcześniej jako zespół policystycznych jajników (PCOS).
Zmniejsza łaknienie
Inozytol bezpośrednio nie wpływa na zmniejszenie łaknienia, ale dzięki kontroli glikemii zmniejsza ochotę na podjadanie. Stabilny poziom cukrów we krwi nie tylko pomaga w procesie odchudzania, ale również zmniejsza napady głodu, a także redukuje chęć sięgania po produkty zawierające cukry proste (w szczególności słodycze).
Regularna suplementacja inozytolu może wspomagać proces odchudzania. U osób, które go stosują, zaobserwowano mniejszą ochotę na słodycze, a także ograniczenie podjadania pomiędzy posiłkami, co pozwala szybciej osiągnąć niższą masę ciała.
Wspiera w zaburzeniach metabolicznych i hormonalnych
Wiele badań naukowych potwierdza skuteczność inozytolu u kobiet z PCOS/PMOS. Poprawia on wrażliwość insulinową, reguluje cykl miesięczny, a także poprawia parametry metaboliczne. Należy jednak pamiętać, że nie jest to suplement diety, który obniża masę ciała. Jego działanie opiera się na wsparciu tego procesu, a także ułatwieniu wprowadzenia deficytu kalorycznego, który jest niezbędny podczas odchudzania.
Suplementacja inozytolu
W praktyce suplementacja inozytolu ma zastosowanie w szczególności w stosunku do kobiet z PMOS, a także osób z insulinoopornością. Zazwyczaj te osoby borykają się z nadmierną masą ciała, a dzięki wyregulowaniu glikemii i poprawie parametrów metabolicznych odchudzanie jest skuteczniejsze. Właśnie dlatego inozytol błędnie jest uważany za suplement diety o właściwościach odchudzających. W mojej praktyce zawodowej podkreślam, że każda suplementacja jest wsparciem dla procesu odchudzania, a podstawę stanowi regularna aktywność fizyczna i odpowiedni deficyt kaloryczny.
Forma
Najlepiej przebadaną formą jest mio-inozytol i to właśnie on najczęściej występuje w suplementach diety. W produktach można również znaleźć D-chiro-inozytol. Coraz częściej jednak pojawiają się badania sugerujące, że najlepsze efekty można osiągnąć łącząc te dwie formy w jednym produkcie. Skuteczność proporcji mio-inozytolu do D-chiro-inozytolu powinna natomiast wynosić 40:1, ale istnieją wystarczające przesłanki do dalszych badań nad stosunkami, takimi jak 66:1, a nawet 100:1.
Porcja dzienna
Za skuteczną w łagodzeniu objawów PMOS i insulinooporności uznaje się dzienną porcję 2 – 4 g, w 2-3 dawkach dobowych. Najlepszym wyborem będzie jednak suplementacja zarówno mio-inozytolu, jak i D-chiro-inozytolu w odpowiednich proporcjach, o których wspominałam już wcześniej.
Nie ma obecnie żadnych badań, które rekomendują włączenie inozytolu do suplementacji u osób, które mają nadmierną masę ciała i potrzebują wsparcia w tym zakresie.
Czas stosowania
Efekty regularnej suplementacji można zauważyć dopiero po dłuższym czasie przyjmowania inozytolu. Zazwyczaj jest to 8-12 tygodni, jednak w przypadku PMOS okres ten jest dłuższy i wynosi nawet 3-6 miesięcy. Jest to związane z faktem, że poprawa insulinowrażliwości, przebudowa szlaków metabolicznych, a także regulacja gospodarki hormonalnej wymagają czasu. Są to złożone procesy, wymagające dłużej suplementacji.
Inozytole mają korzystny wpływ na parametry metaboliczne, w tym poziom insuliny, glukozy i indeksu HOMA, jednak nie należy ich traktować jako środka na odchudzanie. To element wspierający dietoterapię u kobiet z PMOS, zmagających się z niepłodnością przy jednoczesnych zaburzeniach insulinowrażliwości.
-
W jakich produktach spożywczych jest inozytol?
Inozytol można znaleźć w różnych produktach spożywczych. W szczególności należy wyróżnić produkty pełnoziarniste, nasiona roślin strączkowych, orzechy, niektóre warzywa, a także owoce cytrusowe. Niedobór inozytolu przy dobrze zbilansowanej i urozmaiconej diecie jest zatem rzadki.
-
Z czym nie łączyć inozytolu?
Inozytolu nie powinno się łączyć z lekami przeciwcukrzycowymi, ponieważ w takim połączeniu mogą one mocniej obniżać glikemię, co zwiększa ryzyko hipoglikemii. Włączenie inozytolu do codziennej suplementacji warto wcześniej omówić z lekarzem.
-
Jakie są przeciwwskazania do stosowania inozytolu?
Inozytol rzadko powoduje działania niepożądane i zazwyczaj mają one łagodny przebieg. Można go określić jako suplement diety o dobrej tolerancji. Ostrożność podczas stosowania inozytolu powinny jednak zachować diabetycy stosujący leki przeciwcukrzycowe, kobiety w ciąży oraz karmiące piersią. Przyjmując inne leki na stałe, również warto porozmawiać z lekarzem o możliwych interakcjach z nimi.
-
Źródła
- Costantino D, Minozzi G, Minozzi E, Guaraldi C. Metabolic and hormonal effects of myo-inositol in women with polycystic ovary syndrome: a double-blind trial. Eur Rev Med Pharmacol Sci. 2009 Mar-Apr;13(2):105-10.
- Ihnatowicz P., Suplementy. Wszystko, co musisz wiedzieć, aby bezpiecznie i skutecznie wspierać swój organizm, Wydawnictwo Znak, Kraków 2023.
- Lete I, Martínez A, Lasaga I, Centurión E, Vesga A. Update on the combination of myo-inositol/d-chiro-inositol for the treatment of polycystic ovary syndrome. Gynecol Endocrinol. 2024 Dec;40(1):2301554.
- Pajtel, K., & Pelczyńska, M. (2022). Zastosowanie inozytolu w świetle najnowszych badań naukowych. Forum Leczenia Otyłości, 13(1), 34–41.
- Zarezadeh M, Dehghani A, Faghfouri AH, et al. Inositol supplementation and body mass index: a systematic review and meta-analysis of randomized clinical trials. Obes Sci Pract. 2022;8(3):387-397.



