Prosto dla zdrowia
colladrop-nowosc-baner-1280x200 colladrop-nowosc-baner-mobile-400x200

Leksykon Aura Herbals

Minerały

Selen – właściwości, skutki nadmiaru i niedoboru

Selen - najważniejsze informacje

Selen jest pierwiastkiem śladowym niezbędnym dla prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka. Selen został odkryty w 1817 r. przez szwedzkiego chemika i lekarza Jönsa J. Berzeliusa. Nazwa pierwiastka wywodzi się od imienia greckiej bogini Selene. Zaliczany jest do grona mikroelementów, czyli pierwiastków, które występują w organizmie w niewielkich ilościach. Charakteryzuje się silnymi właściwościami antyoksydacyjne i wpływającymi na funkcjonowanie układu immunologicznego. Odgrywa ważną rolę w wytwarzaniu hormonów tarczycy i jej prawidłowym funkcjonowaniu. Selen należy do pierwiastków śladowych. Mimo tego jest on kluczowy do utrzymania zdrowia. Występuje w śladowych ilościach w wodzie i glebie. W zależności od formy selen jest szybciej lub wolniej wbudowywany w białka. W formie organicznej jest on praktycznie gotowy do wbudowania natomiast forma nieorganiczna musi przejść wiele przemian biochemicznych zanim przyjmie przystępną dla organizmu formę. Selen bierze udział w reakcjach redoks czyli reakcjach utleniania i redukcji. Cechuje się on zdolnością do hamowania działania wolnych rodników.

Możliwe zastosowania

  • Działanie antyoksydacyjne,
  • Działanie stymulujące układ odpornościowy,
  • Wspomaganie pracy tarczycy,
  • korzystny wpływ na kondycję przydatków.

Działanie antyoksydacyjne

Selen bierze udział w reakcjach redoks. Wykazuje działanie, które pozwala na zatrzymanie szkodliwych procesów wywołanych działaniem wolnych rodników. W przypadku zaburzeń procesów przeciwutleniających, mających na celu ochronę organizmu przed stresem oksydacyjnym, prowadzą do zaburzeń układu immunologicznego oraz zwiększają ryzyko rozwoju chorób nowotworowych i układu krążenia.

Działanie stymulujące układ odpornościowy

Działanie wspomagające odporność łączy się bezpośrednio z aktywacją limfocytów T, które odpowiadają za reakcje obronną organizmu.

Wspomaganie funkcjonowania tarczycy

Podobnie jak jod, selen jest bardzo istotnym pierwiastkiem w żywieniu osób cierpiących na niedoczynność tarczycy. Zbyt niska ilość selenu w diecie prowadzi do obniżenia aktywności tarczycy oraz uszkodzenia jej tkanki. Długotrwały niedobór tego mikroelementu powoduje również niedostateczną przyswajalność jodu, co dodatkowo nasila niedoczynność tarczycy. Wykazało, że związki selenu zmniejszają toksyczność metali ciężkich takich jak: ołów, kadm, arsen, rtęć.

Wpływ na przydatki

Do przydatków można zaliczyć między innymi włosy oraz paznokcie. Obecność selenu w diecie pozwala na utrzymanie ich w dobrej kondycji. Niedobory tego mikroelementu mogą prowadzić do bardzo poważnych zaburzeń lub nawet wypadania zarówno włosów, ale w poważnych przypadkach również paznokci.

Objawy/skutki niedoboru

Zbyt niska obecność selenu w organizmie może dawać sygnały w postaci

  • ciągłego uczucia zmęczenia,
  • osłabienia mięśni,
  • podatności na przeziębienia oraz infekcje,
  • problemów z potencją,
  • stanów zapalnych skóry,
  • opryszczki.

Skutkiem niewystarczającej podaży selenu w diecie może być choroba zwyrodnieniowa stawów. Charakteryzuje się ona atrofią, zwyrodnieniem, a w konsekwencji martwicą tkanki chrzęstnej. Choroba ta występuje w głównej mierze u dzieci w przedziale wiekowym od pięciu do trzynastu lat. Proces chorobowy skutkuje powiększeniem stawów, skróceniem palców u rąk i nóg oraz w skrajnych przypadkach karłowatością . Kolejną bardzo poważną konsekwencją niedoboru selenu może być kardiomiopatia czyli niewydolność mięśnia sercowego. Najczęściej występuje u dzieci między drugim a dziesiątym rokiem życia. Objawia się powiększeniem mięśnia sercowego. Może prowadzić do wstrząsu lub niewydolności serca.

Objawy nadmiaru

Do zatrucia selenem może dojść zarówno drogą oddechową jak i pokarmową. Zatrucie selenem drogą oddechową może powodować:

  • bóle żołądka,
  • głowy,
  • podwyższone tętno,
  • obniżone ciśnienie krwi,
  • wymioty,
  • nudności,
  • drażliwość,
  • obrzęk płuc,
  • skurcze oskrzeli,
  • zapalenie oskrzeli.

Ostre zatrucie spowodowane ekspozycją doustną na wysokie dawki selenu powoduje:

  • nudności,
  • wymioty,
  • biegunkę,
  • tachykardię.

Przewlekłe doustne przyjmowanie bardzo wysokich dawek selenu prowadzi do:

  • selenozy, jest to choroba charakteryzująca się deformacją i utratą paznokci oraz wypadaniem włosów,
  • przebarwieniami i próchnicą zębów,
  • oddechem o zapachu czosnku,
  • zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi,
  • wysypką skórną,
  • nieprawidłowym funkcjonowaniem układu nerwowego.

Źródła pokarmowe

Najbogatszym źródłem pokarmowym selenu są orzechy brazylijskie, ale spore jego ilości znajdują się również w łososiu oraz tuńczyku. 100 g tej ostatniej ryby w 95 proc. pokrywa dzienne zapotrzebowanie na selen. Dodatkowo bogate w selen są:

  • Wołowiny,
  • filetu z indyka
  • jajka,
  • podroby,
  • ryż.

Bibliografia

  1. Farmakopea Polska X, Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne, Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, 2014, s. 4276, ISBN 978-83-63724-47-4.
  2. Selen (ang.) w wykazie klasyfikacji i oznakowania Europejskiej Agencji Chemikaliów. [dostęp 2015-04-10].
  3. Selen (nr 229865) (ang.) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck KGaA) na obszar Stanów Zjednoczonych. [dostęp 2011-10-01].

Materiał opisuje substancje i ich możliwe zastosowania na podstawie publikacji, badań i materiałów znalezionych w internecie, prasie i książkach. Materiał nie jest opisem suplementu diety ani żadnego innego produktu zawierającego w/w składniki.

W przypadku stosowania suplementu diety pamiętaj, żeby nie przekraczać zalecanej dziennej porcji. Pamiętaj, że suplement diety nie może być stosowany jako substytut zróżnicowanej diety. Pamiętaj, że bardzo ważny i zalecany jest zrównoważony sposób żywienia i zdrowy tryb życia.

Każdy suplement diety przechowuj w miejscu niedostępnym dla małych dzieci.

Materiał ma charakter edukacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej.

Materiał opisuje substancje i ich możliwe zastosowania na podstawie ogólnodostępnych publikacji, badań i materiałów znalezionych w internecie, prasie oraz książkach. Materiał nie jest opisem suplementu diety ani żadnego innego produktu zawierającego w/w składniki.

W przypadku stosowania suplementów diety pamiętaj, by nie przekraczać zalecanej dziennej porcji,i że nie mogą być one stosowane jako substytut zróżnicowanej diety. Pamiętaj, że bardzo ważny i zalecany jest zrównoważony sposób żywienia i zdrowy tryb życia.

Każdy suplement diety przechowuj w miejscu niedostępnym dla małych dzieci.

newsletter2

Newsletter

Mamy dla Ciebie rabat 10%! Subskrybuj nasz newsletter, bądź na bieżąco z nowymi wpisami i produktami oraz zgarnij kod rabatowy do wykorzystania na sklep.auraherbals.pl