Kawa grzybowa – jakie ma prozdrowotne właściwości?

Czym jest kawa grzybowa (mushroom coffee)?

Kawa grzybowa to wyjątkowy napój będący połączeniem tradycyjnej kawy z dodatkiem sproszkowanych grzybów (często w formie ekstraktów). Do produkcji wykorzystywane są grzyby funkcjonalne jak soplówka jeżowata, reishi czy cordyceps, które zawierają liczne związki aktywne mogące wspierać organizm. Inaczej mówiąc, kawa grzybowa, to połączenie działania kofeiny z ziaren kawy i dodatkowych właściwości adaptogennych wynikających z obecności grzybów.

Z naukowego punktu widzenia warto podkreślić, że kawa grzybowa swoje właściwości zawdzięcza głównie poprzez bioaktywne związki grzybów np. polisacharydy. Regularne picie kawy grzybowej ma potencjał we wspieraniu układu odpornościowego, metabolizmu czy funkcji poznawczych, co jest szczególnie pomocne u osób narażonych na przewlekły stres i zmęczenie. Efekt działania takiego napoju zależy od rodzaju użytych grzybów, jakości ekstraktu oraz ich ilości, dlatego warto wybrać wysokiej klasy produkt dostępny na rynku.

Kawa grzybowa coraz częściej jest rutyną dla wielu osób poszukujących alternatywy zwykłej kawy lub dodatkowego wsparcia dla energii i koncentracji. Warto zapamiętać, że większość badań naukowych opisuje właściwości poszczególnych adaptogenów, a niekoniecznie w połączeniu z kofeiną. Dlatego spożywanie takich napojów powinno być dostosowane do indywidualnych potrzeb, reakcji na kofeinę czy stanu fizjologicznego.

Jak smakuje kawa grzybowa?

Pod względem smaku, kawa grzybowa może dalece nie odbiegać od profilu smakowego tradycyjnej kawy. W gotowych mieszankach kawowych z grzybami, charakterystyczny może być lekko ziemisty posmak, często opisywany również jako orzechowy posmak, niedominujący całego napoju. W zależności od użytych grzybów adaptogennych napój może mieć bardziej słodki lub wytrawny charakter. Kawę można wymieszać z napojem roślinnym, szczyptą cynamonu lub kakao, które doskonale komponują się z profilem smaku kawy grzybowej. Dla wielu osób picie kawy grzybowej staje się przyjemnym rytuałem w codziennej diecie poprawiającym samopoczucie i skupienie.

Grzyby funkcjonalne używane w kawach

Kawa grzybowa to najczęściej połączenie kawy i starannie dobranej mieszanki kilku grzybów – najczęściej soplówki jeżowatej, cordycepsu, reishi. Producenci łączą różne grzyby adaptogenne, aby uzyskać synergiczne działanie i szerszy zakres właściwości. Wykorzystywane są ekstrakty lub całe sproszkowane grzyby bogate w związki aktywne takie jak beta glukany czy polifenole, które wspierają zdrowie jelit czy odporność organizmu. Dlatego właśnie od wyboru użytych grzybów zależy wpływ kawy grzybowej na organizm, a poniżej znajduje się charakterystyka stosowanych grzybów.

Jakie właściwości mają poszczególne grzyby funkcjonalne?

Soplówka jeżowata (Lion's Mane)

To jeden z najczęściej wykorzystywanych składników w kawie grzybowej. Wyróżnia się w zakresie wsparcia funkcji poznawczych, skupienia i układu nerwowego. Zawiera związki jak hericenony i erynacyny, które w badaniach naukowych wykazują wpływ na syntezę czynnika wzrostu nerwów NGF (ang. Nerve Growth Factor). Dodatkowo wykazuje właściwości przeciwzapalne, antyoksydacyjne i immunomodulujące. Ma także potencjalne działanie w chorobach neurodegeneracyjnych i nowotworowych.

Cordyceps

Cordyceps, to grzyb adaptogenny kojarzony głównie z poprawą energii i wydolnością fizyczną. Badania wskazują, że może wpływać na wytwarzanie ATP (adenozynotrifosforan – nośnik energii w organizmie) oraz lepsze wykorzystanie tlenu w organizmie, co może przekładać się na poprawę kondycji. Z tego względu kawa grzybowa z jego dodatkiem może być elementem wspierającym osobowy aktywne, szczególnie przed treningiem lub intensywnym dniem w pracy, łącząc pobudzający wpływ kofeiny z dodatkowymi elementami wspierać organizm.

Shiitake

Shiitake to coraz bardziej popularny i dostępny grzyb jadalny, który w kawach grzybowych pełni funkcje wspierające odporność i metabolizm. Shiitake zawiera lintelin, czyli polisacharyd należący do grupy beta glukanów, który może mieć pozytywny wpływ na poziom cholesterolu czy zdrowie jelit. W porównaniu do innych grzybów, które mogą brzmieć nietypowo, shiitake jest częścią codziennej diety wielu osób szczególnie w rejonach azjatyckich, ceniony za smak umami i właściwości zdrowotne.

Reishi

Reishi, czyli lakownica żółtawa, to razem z soplówką bardziej znany grzyb adaptogenny stosowany w proszkach grzybowych. Zawiera również triterpeny i beta glukany, a do tego sterole i alkaloidy, które mogą wspierać odporność organizmu, wpływać na regulację odczuwanego stresu i na układ nerwowy. W literaturze wymienia się potencjalny wpływ na odporność, działanie przeciwwirusowe i obniżenie stanu zapalanego. Uważa się, że jest skuteczna w zapobieganiu i leczeniu wielu chorób, choć potrzeba dalszych badań w tym zakresie.

Chaga

Chaga to grzyb ceniony za wysoką zawartość antyoksydantów, a dzięki temu potencjał we wspieraniu układu immunologicznego. Zawiera między innymi polifenole, melaninę czy związki o działaniu przeciwutleniającym, które mogą być cenne w redukcji stresu oksydacyjnego. W kontekście kawy grzybowej chaga stanowi często cenny element wspierający odporność i komórki organizmu. Badania naukowe wskazują również na działania przeciwzapalne, przeciwdrobnoustrojowe, przeciwcukrzycowe czy nawet przeciwnowotworowe.

Co daje codzienne picie filiżanki kawy grzybowej?

Regularne spożywanie kawy grzybowej zyskuje popularność jako element w swojej codziennej diecie, szczególnie dla osób szukających łagodniejszej alternatywy do tradycyjnej kawy, ale potrzebujących większego wsparcia w zakresie koncentracji, funkcji poznawczych, zdrowia czy układu immunologicznego. Przygotowanie filiżanki kawy grzybowej jest proste i nie odbiega niczym od tradycyjnego napoju. Smakuje zarówno formie czarnej kawy, jak i z dodatkiem wybranego mleka lub napoju roślinnego.

Poprawa energii

Jedną z częściej opisywanych korzyści jest wzrost energii bez gwałtownego spadku, który może być odczuwalny po zwykłej kawie. Kawa z grzybami może wspierać organizm w bardziej stabilny sposób, bez uczucia nadmiernego pobudzenia i rozdrażnienia. Badania sugerują, że adaptogeny jak cordyceps mogą wpływać na syntezę ATP, co przekłada się na poprawę energii.

Wsparcie funkcji poznawczych

Regularne spożywanie kawy z grzybami może wspierać koncentrację i funkcje poznawcze szczególnie dzięki obecności lion’s mane. W randomizowanym badaniu kontrolnym u osób dorosłych wykazano istotną poprawę już po 12 tygodniach. Dodatkowo zgodnie z badaniem przyjmowanie soplówki jeżowatej jest bezpieczną i wygodną metodą zapobiegania demencji.

Wsparcie mózgu i układu nerwowego

Kawa grzybowa może wspierać układ nerwowy i pracę mózgu dzięki połączeniu kofeiny i bioaktywnych związków adaptogenów. Grzyby takie jak reishi czy lion’s mane, wykazują potencjał neurotroficzny i mogą wspierać regenerację komórek nerwowych. Badania wskazują, że związki zawarte w tych grzybach mogą chronić neurony, zapobiegać chorobom neurodegeneracyjnym i wpływać pozytywnie na ludzki organizm.

Wzmocnienie układu odpornościowego

Jedną z kolejnych zalet przypisywanych kawie grzybowej jest wsparcie odporności. Grzyby funkcjonalne zawierają beta glukany, które mogą stymulować układ immunologiczny, w tym komórki nk (z ang. natural killers) odpowiedzialne za obronę organizmu. Wstępne badania są obiecujące, ale wciąż potrzeba więcej z udziałem ludzi.

Redukcja stresu i napięcia

Grzyby adaptogenne mogą pomagać w redukcji stresu i napięcia, wspierając dobrostan, zdrowie i homeostazę organizmu. Warto wiedzieć, że reishi jest jednym z lepiej poznanych grzybów w tym zakresie i może pomagać organizmowi lepiej radzić sobie w sytuacjach trudnych, pełnych stresu. Niektóre, wstępne badania wskazują również na poprawę samopoczucie i redukcję zmęczenia.

Kawa a kawa grzybowa [Tabela – porównanie]

Kiedy warto pić kawę z grzybami?

Przygotowanie kawy grzybowej może być dobrym wyborem, szczególnie jeśli zależy nam na synergii działania pobudzającej kofeiny i potencjału, jaki oferują grzyby adaptogenne.

Napój ten warto rozważyć, jeśli:

• potrzebujesz łagodniejszej alternatywny dla kawy,
• odczuwasz ciągle wzrosty i szybkie spadki energii po kawie,
• szczególnie ważne jest dla ciebie dodatkowego wsparcia koncentracji i skupienia,
• jesteś w sytuacji przewlekłego zmęczenia i stresu,
• potrzebujesz wsparcia w okresie intensywnej pracy umysłowej.

Przeciwwskazania do stosowania grzybowej kawy

Ostrożność powinny zachować kobiety w ciąży i kobiety karmiące piersią, osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe, przeciwcukrzycowe czy immunosupresyjne, ponieważ grzyby mogą wpływać na krzepliwość krwi czy poziom glukozy. Możliwe są też reakcje alergiczne na grzyby, także przed rozpoczęciem rozkoszowania się filiżanką grzybowego espresso warto skonsultować się z lekarzem lub specjalistą. Ponadto osoby z chorobami nerek powinny zachować ostrożność przy kawie z grzybem chaga, który zawiera dużą ilość szczawianów.

Kawa z grzybami i opisywane w artykule adaptogeny są ogólnie uznawane za bezpieczne, o ile są stosowane zgodnie ze wskazaniami producenta na opakowaniu. Wiele badań dotyczy okresu 12 tygodni stosowania grzybów adaptogennych, a długoterminowe ich stosowanie wykraczające ponad 6-12 miesięcy nadal wymaga dalszych badań.