Kiedy brać potas – rano czy wieczorem? Magister farmacji
Preparaty z potasem można przyjmować zarówno rano, jak i wieczorem. Warto rozłożyć suplementację na 2–3 mniejsze porcje, aby uniknąć podrażnień żołądka. Potas suplementuje się w konkretnych wskazaniach.
Ze względu na fakt, że potas może podrażniać przewód pokarmowy, najlepiej przyjmować go w trakcie bądź bezpośrednio po posiłku. Równie ważne jest dzielenie porcji z jednej większej na kilka mniejszych, aby poprawić wchłanianie i zmniejszyć ryzyko dolegliwości żołądkowo-jelitowych. Dodatkowo niewyrównany niedobór magnezu może utrudnić wyrównanie prawidłowego poziomu potasu, dlatego warto zweryfikować czy realizowana jest odpowiednia podaż magnezu czy potrzeba dodatkowej suplementacji.
Suplementacja potasu – wskazówki
Poniżej znajdziesz wskazówki, jak przyjmować potas, aby maksymalnie skorzystać z suplementacji. Pamiętaj, że źródłem potasu w diecie powinny być przede wszystkim produkty bogate w potas. Przed rozpoczęciem suplementacji warto skonsultować się ze specjalistą, który na podstawie wywiadu oceni zasadność przyjmowania potasu i ewentualne dawkowanie.
Kiedy suplementować potas?
Najważniejsze jest, aby pamiętać, że suplementacja potasu nie powinna być stosowana rutynowo, ale w sytuacjach zwiększonej jego utraty, stwierdzonego niedoboru lub gdy zaleci ją lekarz.
Klinicznie suplementacja jest włączana często w poniższych grupach:
- u osób stosujących leki moczopędne: zwłaszcza diuretyki pętlowe i tiazydowe, które zwiększają wydalanie potasu z moczem, stąd konieczne może być jego uzupełnianie.
- u osób przyjmujących glikozydy nasercowe: powinny szczególnie dbać o prawidłowe stężenie potasu. Jego niedobór zwiększa ryzyko działań niepożądanych tych leków, zwłaszcza zaburzeń rytmu serca, dlatego suplementacji potasu nie należy samodzielnie przerywać ani modyfikować.
- u osób z przewlekłymi biegunkami/nawracającymi wymiotami: długotrwała utrata płynów prowadzi również do utraty potasu zwiększając ryzyko hipokaliemii.
- u osób nadużywających środków przeczyszczających: przewlekłe stosowanie tych preparatów może powodować znaczne straty elektrolitów, w tym potasu.
- sportowcy wyczynowi, pracownicy wykonujący ciężką pracę fizyczną: zwłaszcza jeśli aktywności odbywają się w wysokiej temperaturze i towarzyszy im obfite pocenie. W większości przypadków wystarczająca jest jednak dieta bogata w potas, a suplementacja jest potrzebna tylko w wybranych sytuacjach.
Jaki potas jest najlepiej przyswajalny?
Najlepiej przyswajalną formą potasu jest chlorek potasu, ale patrząc na dane to wszystkie postacie potasu charakteryzuje wysoki stopień wchłaniania. Uwagę zwraca tutaj raczej bezpieczeństwo na poziomie przewodu pokarmowego (ryzyko podrażnień, owrzodzeń), a także postać farmaceutyczna, w której podawany jest potas.
Złotym standardem jest wspomniany chlorek potasu, który cechuje wysoka wchłanialność, jednak istnieje ryzyko silnego podrażnienia śluzówki przewodu pokarmowego. Rozwiązaniem jest często „zamknięcie” tej formy chemicznej w kapsułkę o przedłużonym uwalnianiu. Warunkuje to stałe uwalnianie niskiej porcji substancji w określonym czasie, co pozwala na dobre wchłanianie z jednoczesną minimalizacją działań niepożądanych.
W przypadku cytrynianu potasu czy asparaginianu są one lepiej tolerowane przez przewód pokarmowy, co uzasadnia ich suplementację w tradycyjnych tabletkach bez systemów przedłużonego uwalniania.
Co zwiększa przyswajanie potasu?
Nie ma dowodów, aby łączenie potasu z konkretnymi składnikami odżywczymi zwiększało jego przyswajanie. Wyłania się jednak ciekawy wątek magnezu.
Choć magnez nie zwiększa przyswajania potasu z przewodu pokarmowego to odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu jego prawidłowego stężenia w organizmie. Niedobór magnezu nasila wydalanie potasu przez nerki, dlatego u osób z jednoczesnym niedoborem obu pierwiastków sama suplementacja potasu może okazać się nieskuteczna. W takich sytuacjach konieczne jest równoczesne wyrównanie niedoboru magnezu, aby umożliwić skuteczną normalizację stężenia potasu.
Z czym nie łączyć potasu?
Potas nie wymaga unikania konkretnych produktów spożywczych, ponieważ nie wykazano, aby pokarm istotnie ograniczał jego wchłanianie. Natomiast kluczowe, aby zachować ostrożność w przypadku leków: inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE-I), sartanów czy diuretyków oszczędzających potas. Ich łączenie może zwiększać ryzyko hiperkaliemii, dlatego suplementację należy prowadzić wyłącznie zgodnie z zaleceniami lekarza.
-
Jakie są najlepsze źródła potasu w diecie?
Najwięcej potasu dostarczają warzywa, owoce, rośliny strączkowe, ziemniaki, koncentrat pomidorowy, orzechy i produkty mleczne.
-
Czy potas chroni serce?
Odpowiednia podaż potasu pomaga utrzymać prawidłowe ciśnienie tętnicze i wspiera prawidłową pracę mięśnia sercowego, jednak nie zastępuje leczenia chorób układu krążenia.
-
Czy można łączyć potas z magnezem?
Tak. Potas i magnez często są suplementowane jednocześnie, ponieważ niedobór magnezu może utrudniać wyrównanie niedoboru potasu. Dawkowanie i czas stosowania warto ustalić ze specjalistą.
-
Źródła
- Charakterystyki Produktów Leczniczych preparatów potasu oraz inhibitorów ACE, sartanów i diuretyków oszczędzających potas.
- Huang CL, Kuo E. Mechanism of hypokalemia in magnesium deficiency. Journal of the American Society of Nephrology. 2007;18(10):2649–2652.
- National Institutes of Health Office of Dietary Supplements. Potassium – Fact Sheet for Health Professionals.
- U.S. Food and Drug Administration. Potassium chloride extended-release tablets – Prescribing Information


