Czy laktoferyna podnosi poziom żelaza?

W jaki sposób laktoferyna podnosi poziom żelaza?

Laktoferyna jest związkiem o dużym potencjale wiązania jonów żelaza. W formie apo-laktoferyny „gotowej do działania” chelatuje żelazo, a następnie w formie nasyconej transportuje je do tkanek zapobiegając powstawaniu szkodliwych wolnych rodników.

Drugim, równie ważnym mechanizmem działania laktoferyny jest jej aktywność przeciwzapalną. Przewlekły stan zapalny skutecznie utrudnia wchłanianie żelaza, dlatego zmniejszenie poziomu hepcydyny przez laktoferynę potrafi skutecznie odwrócić taki bieg zdarzeń i pomóc w regulacji gospodarki czerwonokrwinkowej.

Dodatkowo laktoferyna jest uznawana za cząsteczkę o właściwościach prebiotycznych, co oznacza wspieranie integralności bariery jelitowej, a także rozwojowi tych “korzystnych” bakterii jelitowych, co również będzie sprzyjać efektywniejszemu wykorzystaniu składników odżywczych.

Żelazo + laktoferyna – badania kliniczne

Korzyści ze stosowania laktoferyny obserwuje się w różnych grupach pacjentów: od dzieci, przez kobiety ciężarne aż po pacjentów onkologicznych. Sugeruje to, że działanie laktoferyny na gospodarkę żelazową nie ogranicza się wyłącznie do jednej grupy, a rysuje szerokie spektrum możliwości klinicznych.

• W badaniu przeprowadzonym u dzieci w wieku 2–15 lat z niedokrwistością z niedoboru żelaza (IDA) suplementacja 100 mg laktoferyny dziennie prowadziła do większego wzrostu stężenia hemoglobiny niż standardowa suplementacja siarczanem żelaza. Dodatkowo laktoferyna była lepiej tolerowana, wiązała się z mniejszą liczbą działań niepożądanych i wyższą zgodnością pacjentów z zaleceniami terapeutycznymi.
• U kobiet ciężarnych z IDA stosowanie 200 mg laktoferyny dziennie skutecznie zwiększało stężenie hemoglobiny. Efekty były porównywalne do dożylnej suplementacji żelazem w postaci dekstranu żelaza, co sugeruje, że laktoferyna może stanowić wartościowe wsparcie gospodarki żelazowej w okresie ciąży. Ma to praktyczne przełożenie, ponieważ niedobory żelaza u kobiet w ciąży stwierdzane są bardzo często, a profilaktyczna suplementacja żelazem nie jest zalecana. Stosowanie laktoferyny może być więc „pomostem” już na etapie profilaktyki niedoborów żelaza.
• U pacjentów onkologicznych poddawanych chemioterapii stosowanie 200 mg laktoferyny dziennie wykazywało skuteczność porównywalną do dożylnego podawania żelaza w zwiększaniu stężenia hemoglobiny. Wyniki sugerują, że laktoferyna może wspierać procesy krwiotwórcze nawet w grupach pacjentów obciążonych przewlekłym stanem zapalnym i chorobą nowotworową. Należy mieć jednak świadomość, że każda suplementacja przed jej wprowadzeniem musi być skonsultowana z lekarzem.
• U dzieci i młodzieży z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit oraz IDA suplementacja 100 mg laktoferyny dziennie skuteczniej zwiększała stężenie hemoglobiny niż siarczan żelaza. Dodatkowo laktoferyna była lepiej tolerowana i powodowała mniej działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego.

Łącznie dostępne badania wskazują, że laktoferyna może wspierać poprawę parametrów gospodarki żelazowej, takich jak stężenie hemoglobiny, przy jednoczesnym korzystnym profilu bezpieczeństwa i bardzo dobrej tolerancji ze strony przewodu pokarmowego.

Jak stosować żelazo z laktoferyną?

• Dawkowanie: w badaniach klinicznych laktoferynę najczęściej stosowano w dawkach od 100 do 250 mg dziennie.
• Pora przyjmowania: Laktoferynę można przyjmować o dowolnej porze dnia, kluczowe, aby było to regularne i systematyczne postępowanie.
• Z posiłkiem czy bez? Przy równoczesnej suplementacji żelaza korzystne może być przyjmowanie laktoferyny na czczo, choć może być ona stosowana również wraz z posiłkiem zwłaszcza u osób z “wrażliwym” przewodem pokarmowym.
• Ile odstępu przed posiłkiem? Jeśli preparat jest przyjmowany na czczo z żelazem, warto zachować około 60 minut odstępu przed jedzeniem.
• Jak długo stosować? Czas suplementacji zależy od stopnia niedoboru żelaza i celu stosowania. Najczęściej jest to od kilku tygodni do kilku miesięcy.

Czym jest laktoferyna i jakie ma właściwości?

Laktoferyna to białko należące do rodziny transferyn, czyli białek zdolnych do wiązania i transportowania żelaza. W największych ilościach znajduje się w siarze (pierwszym mleku matki), mleku kobiecym, a także w ślinie, łzach, wydzielinie dróg oddechowych i komórkach układu odpornościowego. Ze względu na swoją budowę i zdolność wiązania żelaza laktoferyna odgrywa istotną rolę zarówno w utrzymaniu prawidłowej gospodarki żelazowej, jak i wspieraniu mechanizmów odpornościowych.

Jedną z najważniejszych funkcji laktoferyny jest regulowanie dostępności żelaza. Z jednej strony wspiera jego transport i wykorzystanie tego pierwiastka przez organizm, ale z drugiej ogranicza dostęp do tego pierwiastka potencjalnie chorobotwórczym drobnoustrojom, dla których stanowi ono pożywkę. Takie aktywności sprzyjają utrzymaniu równowagi mikrobiologicznej oraz funkcjonowaniu bariery jelitowej. Badania konsekwentnie wskazują na duży potencjał laktoferyny we wspieraniu procesów wchłaniania i dystrybucji żelaza, co tłumaczy rosnące zainteresowanie jej zastosowaniem zarówno w profilaktyce, jak i wsparciu leczenia niedoborów żelaza.

Laktoferynie przypisuje się także właściwości immunomodulujące i przeciwzapalne. Może wspierać prawidłową odpowiedź układu odpornościowego oraz uczestniczyć w regulacji procesów zapalnych, m.in. poprzez wpływ na produkcję wybranych cytokin. Dzięki temu jej działanie wykracza daleko poza sam metabolizm żelaza. Obecnie laktoferyna jest jednym z najlepiej przebadanych składników bioaktywnych mleka, a wyniki badań sugerują jej potencjalną rolę we wspieraniu odporności, zdrowia jelit oraz prawidłowej gospodarki żelazowej organizmu.